Seyahat & Turizm

Uçaklarda Kara Kutunun Amacı Nedir?

Kara kutu bulunduğu tarihten bu yana, ne olursa olsun bir uçağın en önemli aksesuarlarından biridir.İlk Keşfedildiği zamanlarda ciddiye alınmamış fakat daha sonra uçaklarda kullanımının faydaları görüldüğünde günümüzde tüm uçaklar onunla donatılmıştır.

Kara kutu David Warren tarafından Avustralya’da keşfedilmiştir.1960 yılında kullanılmaya başlanan ve uçakta meydana gelen bir kazadan sonra Avustralya’daki tüm uçaklarda kullanılmaya başlandı.Teknik ismi uçuş kaydedicisidir.

Kara Kutu Nedir?

Kara kutu ya da uçuş kaydedici,Uçuş Verisi Kaydedici ve Kokpit Ses Kayıt Cihazı olmak üzere iki ayrı ve eşit derecede hayati ekipman parçasını barındırır.Kara kutu hava kazası müfettişlerinin havacılık kazalarında detayları ister mürettebatın ihmali olsun ister uçakta bir sorun olsun veya olmasın belirlemesine yardımcı olur.Aynı zamanda kazanın nasıl geliştiğinin anlaşılmasına yardımcı olur.

Kokpit Ses Kaydedici, sadece pilot seslerinden daha fazla kayıt yapan bir ses kayıt cihazıdır.Kokpit Ses Kayıt Cihazı (CVR), uzman araştırmacıların,uçağın motor gürültüsü, hava akışı gürültüsü,durma uyarıları,acil pingler vb. yollarla bir kazanın nasıl geliştiğini belirlemede yardımcı olur.Araştırmacılar bu bilgilerle beraber uçağın hızını belirleyebilir.

Uçuş Veri Kaydedici, Uçağın süresi, hızının yüksekliği, uçağın yönü gibi bir uçağın aynı anda birkaç fonksiyonunu kaydeder.Bu iki ayrı ekipman uçağın kara kutusunu oluşturmakta.Kara kutu olmadan bir uçağın neden kaza yaptığını bulmak imkansızdır.Kara kutu bozulma olmadan uzun süre kalabilir.Arama ekiplerinin kara kutuyu daha çabuk bulabilmeleri için su altı sinyal lambaları ile donatılmıştır.

Kara Kutu Uçakta Nereye Yerleştirilir?

Uçuş Kaydediciler genelde kara kutu olarak bilinmekte fakat gerçekte rengi kaza anında diğer materyallerden ayırt etmek için parlak turuncu renkli olarak yapılmaktadırlar.

Kara kutuda, kara kutu suyla temas ettiği anda harekete geçirilen bir su altı arama lambası bulunur.Bu lamba yaklaşık 30 gün süreyle suyun altında yanıp sönebilen bir lambadır.Genelde uçağın kuyruğuna yerleştirilir, kuyruk kısmı kazada çarpışmak üzere olan son parçasıdır.Tüm bilgiyi kaydeder ve minimum hasarla karşı karşıya kalmayı sağlar.

Kara kutu imal edildikten sonra kullanılabilmesi için önce birkaç sağlamlık testinden geçer.Bu testler bir kaza anında koşullar nasılsa o şekilde olur.Kara kutu korozyona dayanıklı malzemelerden üretilir.Bu şekilde yıllarca bozulmadan su altında kalabilir.Air France 447 uçağının kara kutusu, 2009 yılında yaptığı kazadan sonra, korozyona dirençli olması nedeniyle bozulmadan yaklaşık iki sene sonra bulunmuştur.

Kara kutular, yaklaşık 25 saatlik uçuş verisini kaydedebilirler.Yerçekiminin 3400 katı kadar bir hızlanmaya ve saatte 500 kilometrelik bir çarpmaya karşı dayanıklıdırlar.Ayrıca kaza sırasında, 1100 C° ile -55 C°’ye kadar olan sıcaklıklara dayanabilir.

Kara kutu uçak kazalarının nedenlerini göstererek bir tecrübe edinmeyi de beraberinde getirir.Bu nedenle diğer uçakların üretiminde de aynı hatalarla karşılaşmamak için bilgiler verir.